Redactioneel Commentaar: Anonieme eenheid staat op


Waarom mag Google uw zoekresultaten negen maanden bewaren en indien nodig door spelen aan overheidsinstanties? Waarom kan je met iCloud van Apple je iPad of iPhone traceren als je deze verloren bent en wie kan mij verzekeren dat deze technologie niet wordt gebruikt door andere organisaties of bedrijven?

Ik wil geen emails krijgen waarin staat: “Geachte meneer Boots, u was vorige week dinsdag tussen kwart over twee ’s middags en half zeven ’s avonds in Maastricht. U heeft daar een restaurant bezocht. Wij hebben de vrijheid genomen om u een aanbieding te doen van het restaurant waar u bent geweest. Zodoende hoeft u de volgende keer niet weer een rekening te betalen van 80 euro, maar met de door ons aangeboden korting betaalt u voor dezelfde gerechten, de zalmsalade en de ganzenlever, nog maar 55 euro…”

Zij, wie dat ook moge zijn, nemen inderdaad de vrijheid. En wij als consumenten moeten deze nieuwe vorm van marketing dan maar gewoon op de koop toenemen.

Dat is waar Anonymous tegen strijdt. Zonder echter leider, zonder enige hiërarchie, maar met een verbetenheid waarmee revoluties ontketent kunnen worden. Dat is er nu gaande.

Dat is waar het Legioen voor strijd. ‘We are Legion, for we are many.’

Eindelijk lijkt het alsof consumenten een kans wordt geboden om eensgezind en als een versnipperde maar toch hechte groep op te staan tegen het heersende regime. Dat hebben we nagelaten met de internetbubbel. Dat hebben we nagelaten met de financiële crisis en zelfs met het instorten van de huizenmarkt.

Door de eeuwen heen is er al zoveel afgepakt van de mensen, zoveel rechten ontnomen. Waarom was kinderarbeid tot diep in de negentiende eeuw toegestaan? Waarom kregen vrouwen pas stemrecht aan het begin van de twintigste eeuw? Waarom is alcohol mondiaal de enige drug die wordt gedoogd terwijl het aanzienlijk meer slachtoffers maakt dan bijvoorbeeld marihuana?

Waarom hebben we een democratisch systeem waarin we de illusie krijgen dat we als burgers ook iets te zeggen hebben? Geen enkele politiek partij spreekt mijn taal, draagt mijn  gedachtegoed uit, en toch hebben Geert, Mark en Sybrand/Maxime/Ruth de macht. Democratie is er enkel om de burgers het gevoel te geven dat zij meetellen. En wie dat gevoel heeft zal minder snel opstaan tegen de machthebbers.

Zolang we ons kunnen herinneren worden mensen onderdrukt of stilgezwegen. We worden als massa bijeengedreven en samengepakt in voor de politici overzichtelijke groepjes. Bedrijven en organisaties hebben de macht, terwijl wij als burgers het gevoel krijgen als individuen niets uit te kunnen richten.

Maar niets is minder waar. Anonymous opereert als een groep individuen die samen een behoorlijke vuist kunnen maken tegen de gevestigde orde. Of wat te denken van de DSB-bank, die viel omdat klanten hun geld gingen halen en de bank daaraan niet kon voldoen?

ING werd tijdens de financiële crisis middels financiële injecties gesteund door de overheid. Maar op het moment dat ik rood kom te staan op mijn bankrekening krijg ik een telefoontje van ING met de mededeling dat ik maar zo snel mogelijk weer in de plus moet komen. Ook al heb ik daarvoor talloze malen aangegeven mijn kredietmogelijkheden te willen verbreden, waarop ING afwijzend reageerde omdat de regels voor leningen en krediet zijn aangescherpt.

Waarmee ze ons weer de schuld geven. Consumenten kunnen zich niet beheersen, dus moeten we ze reguleren. Terwijl, als ik me niet vergis, banken de katalysator waren van de financiële crisis.

Wat ik met dit fictieve voorbeeld wil aangeven is dat bedrijven, organisaties en instanties ervan uit gaan dat wij, de burgers, een makke volgzame massa zijn die toch wel doet wat ze gevraagd wordt. Een nieuwe film uit op DVD? We betalen allemaal twintig of dertig euro. Een nieuw album van uw favoriete artiest? U betaalt er met 25 euro gewoon de volle mep voor.

Maar dankzij internet hebben we iets van onze vrijheid teruggewonnen. We kregen plotseling de mogelijkheid om gratis muziek te luisteren en films te kijken. En toen bleek plotseling dat zeker de helft van de films en cd’s die we kopen het geld dat we ervoor betalen niet waard zijn. Maar ook bleek dat als mensen muziek of films wel echt goed vinden, ze daar grif geld voor willen betalen. Artiesten die hun nieuwste albums via internet gratis aanboden maar wel fans de mogelijkheid gaven om zelf aan te geven hoeveel zij bereid zijn te investeren, zagen hun inkomsten tot grotere hoogtes dan ooit stijgen.

Daarmee tonen wij als burgers aan wel degelijk macht te hebben. In Amerika zijn burgers de afgelopen tien jaar onderdrukt met een angstcampagne. Altijd maar weer terroristen, altijd maar weer de dreiging van een aanslag, altijd maar weer 9/11. U zult zeggen: dat gebeurt in Nederland niet. Misschien niet zo duidelijk en zo overdreven, maar het gebeurt wel degelijk.

U bent er zich niet altijd van bewust, maar dat wil niet zeggen dat het niet gebeurt.

Als u in Amerika drie keer een boek leent dat over Adolf Hitler gaat, of waarin het woord Hitler voorkomt, wordt u op een zwarte lijst geplaatst. Vanaf dat moment intensiveert de FBI de controle op u en uw handelingen. U kunt in de tweede zin van deze alinea ook termen als explosieven, terrorisme of Osama Bin Laden plaatsen, het effect is hetzelfde.

Zo ver gaat het in Nederland (nog) niet. Maar het is tijd dat we internetters over de hele wereld bewuster maken van alle onzichtbare, geheime traceermethodes die organisaties en bedrijven gebruiken om u en uw voorkeuren bij te houden en om er daarna zo goed mogelijk ‘op uw behoeftes in te spelen.’

We moeten een halt toeroepen aan de mensen die buitensporig verdienen aan consumenten en burgers zoals u en ik. Of dat nu een bank is, een platenmaatschappij, een overheid of een uitgeverij.

Wij zijn in staat om het economische systeem dat we heden ten dage in de Westerse maatschappij hanteren ten val te brengen. Wij zijn in staat om tegen RTL4 te zeggen: En nu is het genoeg met je valse beloftes van muziekprogramma’s die uiteindelijk niets meer zijn dan melkkoeien die teren op smsjes en kijkcijfers. Wij zijn in staat om te zeggen dat we het niet meer eens zijn met de wijze waarop de vrijheid op internet wordt ingeperkt.

Dit alles geeft aan dat er krachten aan het werk kunnen zijn waar we geen weet van hebben. Dit geeft ook aan dat er veel mensen zijn die hier liever geen weet van hebben en met een blinde vlek voor dit soort dingen door het leven gaan. Zij willen gewoon hun leven leven, zonder zich zorgen te maken over dit soort dingen. Dat kun je die mensen niet kwalijk nemen; iedereen heeft het recht zijn leven te leiden zoals hij/zij denkt dat het goed voor hem is.

Om die reden zitten er vier miljoen mensen naar The Voice of Holland te kijken. Om die reden betalen we iets meer belasting om banken te kunnen redden, of iets meer zorgtoeslag zodat verzekeringen hun verliezen op de aandelenmarkt kunnen dekken. Om die reden kunt u als consument ’s ochtends geld gaan pinnen en dan te horen krijgen dat uw bank uw geld niet meer heeft en u alles kwijt bent.

Met internet hebben we een platform gekregen waarmee in de gelegenheid gesteld werden om niet alleen onze onvrede een stem te geven, maar ook om er iets aan te doen. Social media stellen ons in staat om ‘flash mobs’ op de been te brengen: een grote groep mensen die heeft afgesproken om ergens af te spreken en gezamenlijk een actie uit te voeren. Dat kan een dans in een winkelcentrum zijn, dat kan een protestactie op Times Square zijn of dat kan een massale winkelroof zijn (‘flash rob’).

Wat we nu zien, op mondiaal niveau, is dat politici beseffen dat internet enerzijds een unieke manier is om in contact te komen met burgers, en dat het anderzijds een gevaarlijk platform van vrijheid (van meningsuiting) is. Burgers worden mondiger en krijgen, vaak op anonieme wijze, de kans om hun ongenoegen te uiten.

Die vrijheid, waaraan we nog moeten wennen en die nog duidelijk met groeistuipen kampt, is in het gedrang. We zijn doorgeslagen met onze agressieve commentaren bij filmpjes of artikelen waar we het niet mee eens zijn. Maar dat komt mede door de anonimiteit, die ons garandeert dat we juist dat soort uitspraken kunnen doen.

Die anonimiteit moeten we zien te behouden, wij moeten zelf ervoor zorgen dat we met die verantwoordelijkheid leren leven. Er is te lang, te veel van ons afgenomen, waardoor we waarschijnlijk moeten wennen aan die vrijheid. Maar we kunnen het aan. We moeten allemaal ons steentje bijdragen om er voor te zorgen dat we het aankunnen. Dat we leren om te gaan met het anonieme karakter van internet.

Als we dat kunnen, en daar geloof ik heilig in omdat ik nog altijd diep van binnen van mensen houd, dan is het een nobel doel om voor te strijden.

Ikzelf ben van een generatie die is geboren in een gespreid bedje, voor wie alles was geregeld. Ik heb geen oorlog gekend, ik heb geen revoluties meegemaakt. Ik ben eigenlijk altijd al anoniem geweest.

Maar niet langer. Verenigd in Anonimiteit moeten we strijden voor een vrijplaats voor meningen, gedachten en visies. Die vrijplaats is internet. En wij, als overgrote deel van de wereldbevolking, zonder machthebbende positie in overheid of bedrijfsleven, moeten als een geheel optreden.

We are Legion, for we are many. Expect us.

Advertenties